مثلث ناکام اصولگرایان ناراضی در انتخابات مجلس هشتم، مجددا تشکیل شده تا شاید دهمین دوره انتخابات ریاست‌جمهوری، فرصتی برای اعاده حیثیت از یک شکست و نقش‌آفرینی دوباره در جریان اصولگرا باشد و کسی هم چه می‌داند؛ شاید در میان بلبشوی سیاسی حاکم بر کشور، قرعه فال به نام یکی از اضلاع این مثلث رقم خورد و کاخ ریاست‌جمهوری میزبان فردی از آنها شود. «علی لاریجانی»، «محسن رضایی» و «محمدباقر قالیباف» در دو هفته اخیر جلسه‌ای را برگزار کرده و راه‌های شرکت مقتدرانه در انتخابات آینده ریاست‌جمهوری را با یکدیگر به بحث گذاشته‌اند.
به گزارش تریبون ، محتوای این جلسه اما تنها سخنی کلی از انتخابات پیش رو نبود زیرا مخالفت با ادامه یافتن دوران ریاست‌جمهوری محمود احمدی‌نژاد و یافتن راهکارهایی برای نیل به این هدف، محور اصلی مباحث مطرح در آن بود. دیروز اگرچه «علی دورانی» دبیر ائتلاف فراگیر اصولگرایان، با تایید برگزاری این جلسه مهم، به ایلنا گفت که این ضیافت دوستانه در منزل «محسن رضایی» برگزار شده، اما اخبار موثق از آن حکایت دارند که «علی لاریجانی» بانی تشکیل آن شده و منزل رئیس مجلس هشتم، پذیرای شهردار تهران و دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام شده است تا شاید از این نمد کلاهی برای اصولگرایان منتقد دولت نهم بافته شود.

بازگشت به اتحاد مثلث
اگرچه نزدیک شدن به زمان معرفی نامزد جریان‌های مختلف سیاسی برای شرکت در انتخابات و افزایش انتقادات اصولگرایان از دولت نهم و رئیس آن، به اندازه کافی انگیزه برای احیای مثلث ناراضی در نزد اعضای آن ایجاد کرده اما آنچه بهانه‌ای برای تشکیل جلسه آغاز مجدد فعالیت‌ها شده، کدورت‌ها و دلخوری‌های به جا مانده از مقطع پیش از انتخابات مجلس هشتم است؛ آنجا که راستگرایان سنتی، حامیان دولت و اصولگرایان تحول‌خواه، هر کدام بی‌توجه به نامزدهای مورد حمایت خود در انتخابات نهم ریاست‌جمهوری، دست در دست هم نهادند و به فکر تقسیم غنائم پیروزی که همان کرسی‌های سبزرنگ پارلمان بود، افتادند. اینگونه بود که رئیس دولت نهم، آن کاری که رئیس دولت اصلاحات هرگز راضی به انجامش نشد را انجام داد و در نقش رهبر اصولگرایان، حکم به آشتی‌جویی حامیان خود با اصولگرایانی داد که در انتخابات پیش از آن، حاضر به حمایت از او نشده بودند.

اینگونه بود که «جبهه متحد اصولگرایی» تشکیل شد و برای این مهم احمدی‌نژاد علاوه بر جلسات متعدد با سران و بزرگان راست، ناچار شد تا با حامیان دوآتشه خود نیز بنشیند و به آنها بقبولاند که برای دستیابی به اهداف بزرگتر، «مصلحت» در بلند کردن موقت پرچم سفید در برابر جبهه گروه‌هایی است که اگرچه آنها نیز تابلوی اصولگرایی بر خود دارند، اما اهمیت «تحزب» در نزد آنها و نیز سابقه آنها در بازار و تجارت سنتی و حضور گسترده در عرصه اقتصاد، هواداران ایدئولوژیک گفتمان سوم تیر را به دشمنان قسم خورده‌شان بدل ساخته بود. جبهه متحد اصولگرایی که از شورای مرکزی شش نفره تشکیل شده بود، برآیندی از حامیان سه نامزد جریان اصولگرا در انتخابات نهم ریاست‌جمهوری بود، به گونه‌ای که اگر «صادق محصولی» و «حیدر مصلحی» به عنوان مسوولان ارشد ستاد انتخاباتی احمدی‌نژاد در جلسات آن شرکت می‌کردند، «اسدالله بادامچیان» و «شهاب‌الدین صدر» نقش مشابهی را در ستاد انتخاباتی لاریجانی داشتند و «علیرضا زاکانی» و «حسین فدایی» بلندپایه‌ترین مقامات ستاد تبلیغاتی قالیباف.

اما از این سه چهره شاخص اصولگرا، تنها احمدی‌نژاد بود که از آنچه در جبهه متحد می‌گذشت و پیامدهای آن رضایت داشت و قالیباف و لاریجانی هر کدام به طرق مختلف، نارضایتی خود از نحوه عملکرد آن شورا به خصوص در گزینش نامزدهای نمایندگی مجلس را بروز می‌دادند. اینچنین بود که بی‌توجهی مسوولان جبهه متحد به پیغام‌های لاریجانی و قالیباف باعث شد تا این دو با دیگر فرد شاکی از به بازی گرفته نشدن توسط بزرگان آن شورا یعنی «محسن رضایی» بنشینند و «مثلث منشعب» را در برابر «جبهه متحد» تشکیل دهند.

با این وجود از همان ابتدای گردهمایی مثلث منشعب، مشخص بود که قالیباف و رضایی نباید برای ادامه راه چندان بر روی برگ لاریجانی حساب باز کنند چرا که هوش سیاسی و جایگاه و وزن رئیس سابق سازمان صدا و سیما و دبیر پیشین شورای عالی امنیت ملی به گونه‌ای بود که او را در مقام یکی از ماهرترین و متبحرترین سیاستمداران جمهوری اسلامی قرار می‌داد و از این منظر فاصله زیادی میان او و دو ضلع دیگر مثلث که هر دو لباس رزم نظامی را از تن خارج کرده و به دنیای سیاست وارد شده بودند، وجود داشت. در واقع، لاریجانی به پشتوانه حمایت نهاد روحانیت و مرجعیت که زاییده پیوند نسبی او (فرزند آیت‌الله میرزا هاشم آملی) و پیوند سببی‌اش ازدواج با دختر آیت‌الله شهید «مرتضی مطهری» ایدئولوگ روحانی انقلاب اسلامی است و سه دهه ایفای نقش موثر در بالاترین رده‌های امنیتی و رسانه‌ای نظام، به بهترین شکل، زیر و بم حرکت سیاسی در لابه‌لایه راهروهای دالان سیاست در ایران را می‌شناسد.

همین خصوصیات لاریجانی هم بود که به کمک بلندپروازی ذاتی او آمد و باعث شد تا این سیاستمدار زیرک با خودداری از چیدن تمام تخم‌مرغ‌های خود در سبد قالیباف و رضایی، بر روی اسب برنده شرط ببندد. از سوی دیگر، فشار روحانیت بلندپایه و مراجع قم‌نشین بود که همزمان به مقامات دولتی و مسوولان جبهه متحد وارد می‌شد تا آنها را به استفاده از ظرفیت‌ها و پتانسیل‌های لاریجانی وادار سازد. در این میان اما تنها یک مانع بر سر راه او وجود داشت و آن حضور «غلامعلی حداد عادل» در صدر فهرست مورد حمایت جبهه متحد اصولگرایی در پایتخت بود که می‌توانست بر حجم و دامنه اختلافات اصولگرایان بیفزاید. به همین دلیل بود که این سیاستمدار تازه استعفا داده از مسوولیت پرونده هسته‌ای کشور آن هم بر اثر اختلاف با رئیس دولت، با دوراندیشی دو راه «قم» و «آشتی با دولت» را پیشه کرد تا به او وعده داده شود، عطای سرلیستی در تهران را به لقایش ببخشد تا به جایش ریاست پارلمان را در اختیار بگیرد.

با رفتن لاریجانی به قم، به ناگاه احساس تنفر از سیاست هم در قالیباف به وجود آمد و شهردار پایتخت، خود را کاملا از عرصه انتخابات مجلس هشتم کنار کشید تا رضایی در این میدان تنها بماند و وارد بازی‌ای شود که نتیجه آن از پیش مشخص بود. با این حال، ائتلاف فراگیر اصولگرایان میوه‌ای بود که از دل مثلث منشعب حاصل شد و در رقابت با فهرست جبهه متحد و ائتلاف نیم‌بند اصلاح‌طلبان، نتوانست لااقل در تهران راهی به مجلس بیابد. مثلث سه نفره لاریجانی، رضایی و قالیباف هم از همان هنگام متلاشی شد، لاریجانی مزد هوشمندی و دوراندیشی‌اش را گرفت، قالیباف در انتظار ریاست‌جمهوری ماند و رضایی به انتقاداتش از دولت نهم ادامه داد تا این زمان که موسم انتخابات دهم فرا رسیده است. لاریجانی هنوز همان سیاستمدار آینده‌اندیش است و به همین خاطر قالیباف و رضایی را به منزلش دعوت می‌کند تا هم گلایه‌های رضایی را برطرف سازد و هم راه‌های حضور موثر در انتخابات ریاست‌جمهوری را بررسی کنند. گفته می‌شود لاریجانی در این جلسه اعلام کرده که حضور قدرتمند در انتخابات نیازمند وجود هماهنگی میان اضلاع مثلث است و این سه نفر باید در انتخاب کاندیدای نهایی مورد حمایت خود (که طبیعتا یکی از خود آنهاست) با همفکری و اتحاد تصمیم بگیرند.

کدام لاریجانی
انتشار خبر دیدار لاریجانی، قالیباف و رضایی در شرایطی اتفاق افتاد که اخیرا طرح پیشنهادی جبهه پیروان خط امام و رهبری (ائتلاف راستگرایان سنتی و حامیان اصلی لاریجانی در انتخابات گذشته ریاست‌جمهوری) به جامعه روحانیت مبارز ارائه شده است. بر مبنای این طرح و در صورت تصویب نهایی، رئیس مجلس هشتم خود یکی از چهره‌هایی خواهد بود که بر فرآیند انتخاب نامزد نهایی اصولگرایان نظارت کرده و در رابطه با آن تصمیم‌گیری می‌کند. اما از آنجا که لاریجانی فردی است که فعالیت‌های سیاسی خود را با نهادهای سنتی روحانیت از جمله جامعتین هماهنگ می‌کند، این احتمال وجود دارد که آغاز تحرکات او با چشم‌انداز انتخابات پیش روی ریاست‌جمهوری و دعوت او از قالیباف و رضایی با هدف جذب چهره‌های موثر بیشتری از اصولگرایان به سوی تصمیمات آینده راست سنتی باشد. اما برخی ناظران، دیدگاه بدبینانه دیگری دارند که بر مبنای آن، لاریجانی را مصداق اصل «آزموده را آزمودن خطاست» می‌دانند و معتقدند چون او یک بار در انتخابات ریاست‌جمهوری آزموده شده و راه به جایی نبرده، گروه‌های حامی‌اش در سال ۸۴ دیگر حاضر به پشتیبانی از او نیستند و این مساله لاریجانی را به ورطه آشتی‌جویی با رضایی و قالیباف و استفاده از پتانسیل آنها، سوق داده است.

این گزینه آنگاه بیشتر تقویت می‌شود که به یاد بیاوریم بسیاری از حملات چند روز اخیر اصولگرایان به شورای حکمیت از جانب چهره‌های نزدیک به قالیباف و رضایی یا در واقع همان ائتلاف فراگیر صورت گرفته است. بنابراین به نظر می‌آید برای دانستن اینکه کدام لاریجانی متولی احیای مثلث ناراضیان شده است، باید تا آستانه انتخابات صبر کرد؛ هرچند که شکل‌گیری چنین مثلثی با این ترکیب در هر صورت نمی‌تواند خبر خوشی برای احمدی‌نژاد باشد که تجربه نشان داده چندان دل خوشی از رقبای سابق خود ندارد و در این مسیر تفاوت زیادی بین اصولگرا و اصلاح‌طلب قائل نیست.